ار پيامبران تمام آنچه را که بدان نيازي داري به تو مي خوانيم تا بدين وسيله دلت را بدان استوار بداريم، و قلبت آرام گيرد و پا برجا شود، و شکيبايي بورزي، همانطور که پيامبر اولوالعزم صبر و شکيبايي ورزيدند. زيرا انسان دوست دارد از ديگران الگو بدراري کند، و با اقتدار به ديگران بهتر مي تواند کارهايش را انجام دهد و از اين طريق مي خواهد از ديگران گوي سبقت را ببرد، و حق نيز با بيان شواهد، و در صورت فراواني کساني که آن را بر پا مي دارند استوار مي گردد. (وَجَاءكَ فِي هَـذِهِ الْحَقُّ ) و در اين سوره حق و يقين برايت آمده است، و به هيچ صورت در آن شکي نيست. پس آگاهي يافتن از آن آگاهي يافتن از حق است، و بزرگترين برتري انسانها شناخت حق است. (وَمَوْعِظَةٌ وَذِكْرَى لِلْمُؤْمِنِينَ ) و اندرز و پندي است براي مومنان زيرا از آن پند مي گيرند و از کارهاي ناپسند باز مي آيند و کارهايي را که مورد پسند خداست به ياد مي آورند و آن را انجام مي دهند. اما هر کس که اهل ايمان نيست موظعه و اندرز به آنان سودي نمي بخشد. بنابراين فرمود: (وَقُل لِّلَّذِينَ لاَ يُؤْمِنُونَ ) و به کساني که ايمان نمي آورند بعد از آنکه حجت بر آنان اقامه گرديد به آنها بگو: (اعْمَلُواْ عَلَى مَكَانَتِكُمْ ) به حالت و شيوۀ خود عمل کنيد. (إِنَّا عَامِلُونَ ) و چشم به راه باشيد که چه چيزي بر سرما مي آيد. (إِنَّا مُنتَظِرُونَ ) ما (هم) چشم به راه هستيم که چه چيزي بر سر شما مي آيد.
و خداوند بين هر دو گروه جدايي آورد، و کاري کرد که بندگان مومنش هلاکت دشمنان خدا را با چشم سر ببيند. 
(وَلِلّهِ غَيْبُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ ) و آگاهي از امور پنهان و غيب آسمانها و زمين ويژۀ خداوند است. 
(وَإِلَيْهِ يُرْجَعُ الأَمْرُ كُلُّهُ ) و همۀ کارها و انجام دهندگان آن به سوي او بر مي گردند، پس پاک را از ناپاک جدا مي نمايد. (فَاعْبُدْهُ وَتَوَكَّلْ عَلَيْهِ) بنابراين عبادت را براي او انجام بده و آن عبارت از انجام چيزهايي است که خداوند به انجام آن فرمان داده است، و بر انجام آن توانايي داري. و در اين کار بر خدا توکل کن. ( وَمَا رَبُّكَ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ) و پروردگارت از کار خوب و بدي که انجام مي دهند غافل نيست، بلکه آگاهي اش آن را احاطه کرده و قلمش بر آن رفته و فرمان او و سزا و جزايش بر آن جاري است.
پايان تفسير سوره هود<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="folder" href="w:html:747.xml">جزء 12 (آیه 1 الي 53)</a><a class="folder" href="w:html:764.xml">جزء 13 (آیه 54 الي 121)</a></body></html><?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:748.txt">آيه 3-1</a><a class="text" href="w:text:749.txt">آيه 6-4</a><a class="text" href="w:text:750.txt">آيه 9-7</a><a class="text" href="w:text:751.txt">آيه 14-10</a><a class="text" href="w:text:752.txt">آيه 18-15</a><a class="text" href="w:text:753.txt">آيه 22-19</a><a class="text" href="w:text:754.txt">آيه 24-23</a><a class="text" href="w:text:755.txt">آيه 29-25</a><a class="text" href="w:text:756.txt">آيه 35-30</a><a class="text" href="w:text:757.txt">آيه 37-36</a><a class="text" href="w:text:758.txt">آيه 41-38</a><a class="text" href="w:text:759.txt">آيه 42</a><a class="text" href="w:text:760.txt">آيه 45-43</a><a class="text" href="w:text:761.txt">آيه 49-46</a><a class="text" href="w:text:762.txt">آيه 52-50</a><a class="text" href="w:text:763.txt">آيه 53</a></body></html>مکي‌ است‌ و داراي‌ (111) آيه‌ است‌.
بسم الله الرحمن الرحيم 
آيه ي 3-1
الر تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ الف، لام، را . اين آيه هاي کتاب روشن است. 
إِنَّا أَنزَلْنَاهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ما آن را (به صورت) کتاب خواندني و (به زبان عربي) فرو فرستاديم باشد که شما دريابيد. 
نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَا أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ هَـذَا الْقُرْآنَ وَإِن كُنتَ مِن قَبْلِهِ لَمِنَ الْغَافِلِينَ ما از طريق اين قرآن و از جانب خويش بهترين سرگذشها را براي تو بازگو مي کنيم، هر چند پيش از آن بي خبران بودي. 
خداوند متعال خبر مي دهد که آيات قرآن، (آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ) آيات کتاب روشن است. يعني کلمات و معاني آن واضح و روشن است، و از جملۀ روشني و واضح بودن آن اين است که خداوند آن را به زبان فصيح عربي که بهترين و روشن ترين زبانهاست نازل نموده است. اين قرآن ، روشنگر همۀ نيازهاي مردم از قبيل حقايق مفيد است و اين روشنگري و تبيين براي اين است که (لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ) شما آن را دريابيد. يعني تا حدود، اصول ، فروع، اوامر و نواهي آن را بفهميد. 
و هرگاه آن را به قين دانستيد و دلهايتان با معرفت و شناخت آن آراسته گرديد جوارح و اعضايتان طبق دستور آن عمل خواهد کرد، و از آن فرمان خواهيد برد، (لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ) با تکرار معاني شريف و والاي آن در اذهانتان عقلهايتان رشد يابد و به تکامل برسد. 
(نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَا أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ هَـذَا الْقُرْآنَ) ما از طريق اين قرآن و از جانب خويش بهترين سرگذشتها را براي تو بازگو مي کنيم. 
و اين قصه ها را بهترين سرگذشت ها ناميد، چون راست بوده و عبارت ساده و روان و عاني زيبايي دارند (بِمَا أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ هَـذَا الْقُرْآنَ) به سبب آنچه که اين قرآن بر آن مشتمل است. و آن را به تو وحي نموديم و تو را به وسيلۀ آن بر ساير پيامبران برتري داديم، و اي منت و احسان و شرف خالصي از جانب خداست. ( وَإِن كُنتَ مِن قَبْلِهِ لَمِنَ الْغَافِلِينَ(   هر چند که پيش از اينکه خداوند به تو وحي نمايد نمي دانستي که کتاب و ايمان چيست، اما آن را نوري قرار داديم و هر کس از بندگان خود را که بخواهيم با ان هدايت مي کنيم. 
و خداوند از داستانهايي که در قرآن آمده اند ستايش نمود و از آنها به عنوان بهترين داستانها ياد کرد، پس در هيچ کتابي داستاني مانند داستانهاي قرآن وجود ندارد. بنابراين داستان يوسف و پدر و برادرانشان را بيان کرد که داستاني بس عجيب و زيباست، و فرمود:إِذْ قَالَ يُوسُفُ لِأَبِيهِ يَا أَبتِ إِنِّي رَأَيْتُ أَحَدَ عَشَرَ كَوْكَبًا وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ رَأَيْتُهُمْ لِي سَاجِدِينَ آنگاه که يوسف به پدرش گفت: «اي پدر (عزيزم)، همانا من يازده ستاره و خورشيد و ماه را در خواب ديدم که برايم سجده مي برند». 
قَالَ يَا بُنَيَّ لاَ تَقْصُصْ رُؤْيَاكَ عَلَى إِخْوَتِكَ فَيَكِيدُواْ لَكَ كَيْدًا إِنَّ الشَّيْطَانَ لِلإِنسَانِ عَدُوٌّ مُّبِينٌ گفت: فرزندم! خوابت را براي برادرانت بيان مکن که براي تو بدانديشي مي کنند، بي گمان شيطان دشمن آشکار انسان است. 
وَكَذَلِكَ يَجْتَبِيكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِن تَأْوِيلِ الأَحَادِيثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكَ وَعَلَى آلِ يَعْقُوبَ كَمَا أَتَمَّهَا عَلَى أَبَوَيْكَ مِن قَبْلُ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْحَقَ إِنَّ رَبَّكَ عَلِيمٌ حَكِيمٌ و بدينسان پروردگارت تو را بر مي گزيند و تعبير خوابها را به تو مي آموزد و نعمت خود را بر تو و خاندان يعقوب کامل مي کند همانطور که پيش از اين بر پدرانت ابراهيم و اسحاق کامل نمود. بي گمان پروردگارت دانا و حکيم است. 
بدان که خداو