ُ الْغُرُورِ ؛ همه  کس  مرگ  را مي  چشد ، و به  تحقيق  در روز قيامت  مزد اعمال  شما را، به کمال  خواهند داد  و هر کس  را از آتش  دور سازند و به  بهشت  درآورند  به پيروزي  رسيده  است   و اين  زندگي  دنيا جز متاعي  فريبنده  نيست.
سپس خداوند متعال فرمود: « كُلُّ نَفْسٍ ذَآئِقَةُ الْمَوْتِ» در اين آيه کريمه به اين مطلب اشاره شده است که نبايد به دنيا علاقه زيادي داشته باشيم، زيرا دنيا از بين مي رود و باقي نمي ماند، و دنيا فريب و سرايي بيش نيست و با آراستگي ها و فريبندگي هايش انسان را فريب داده و مبتلا مي کند. پس اين دنيا از دست مي رود، و آدمي به جهان آخرت منتقل مي شود، و در جهان آخرت هر کس کار خوب و بدي انجام داده باشد، پاداش آن را به طور کامل مي يابد.
« فَمَن زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ» پس هرکس از جهنم دور کرده باشد، « وَأُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ» و وارد بهشت گردانده شود، موفقيت بزرگي را به دست آورده است، زيرا از عذاب دردناک رهايي يافته و به بهشتي درآمده که در آن نعمت هايي است که نه چشمي مانند آن را ديده، و نه گوشي مانند آن را شنيده ، و نه به دل انساني خطور کرده است. مفهوم اين آيه است که هر کس از آتش جهنم دور نگردد و به بهشت داخل گردانده نشود، کامياب و موفق نشده، بلکه به بدبختي هميشگي گرفتار و به عذاب هميشگي مبتلا گرديده است.
در اين آيه اشاره لطيفي است به وجود نعمت و عذاب در دنياي برزخ، و اينکه مردم جزاي بعضي از کارهايشان را در جهان برزخ خواهند ديد، و نمونه هايي از کارهاي گذشته شان به آنان نشان داده مي شود. آنچه گفته شد از اين بخش از آيه فهميده مي شود:« وَإِنَّمَا تُوَفَّوْنَ أُجُورَكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ» يعني پاداش کامل اعمال را در روز قيامت دريافت خواهند نمود، اما علي الحساب پاداشي را در برزخ دريافت مي نمايند، بلکه گاهي در دنيا بخشي از سزا و پاداش اعمالي را دريافت مي کنند. خداوند متعال در اين راستا مي فرمايد: « وَلَنُذِيقَنَّهُم مِّنَ الَعذَابِ الأَدنَي دُونَ العَذَابِ الأَکبَرِ» و قطعا غير از آن عذاب بزرگتر، از عذاب اين دنيا نيز به آنان مي چشانيم.لَتُبْلَوُنَّ فِي أَمْوَالِكُمْ وَأَنفُسِكُمْ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُواْ أَذًى كَثِيرًا وَإِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ فَإِنَّ ذَلِكَ مِنْ عَزْمِ الأُمُورِ ، شما را به  مال  و جان  آزمايش  خواهند کرد  و از زبان  اهل  کتاب  و  مشرکان آزار فراوان  خواهيد شنيد اگر شکيبايي  کنيد و پرهيزگار باشيد  نشان  قدرت  اراده  شماست.
خداوند متعال مومنان را خطاب مي کند، که آنها با دادن نفقه هاي واجب و مستحب از مالهايشان آزمايش خواهند شد، و بايد مال خود را در راه خدا به مصرف برسانند، و نيز در جان هايشان آزمايش مي شوند، چرا که تکليف هاي دشوار بر دوش آنها گذاشته مي شود. مانند: جهاد در راه خدا ، خسته و کشته شدن، به اسارت در آمدن، زخمي شدن، مبتلا گشتن به بيماري ، و يا بيمار شدن کسي که او را دوست دارند.
« وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُواْ أَذًى كَثِيرًا» و از کساني که پيش از شما کتاب را داده شده اند، و از کافران اذيت و آزار فراواني خواهيد ديد، به گونه اي که از شما و دينتان و کتاب و پيامبرتان عيب جويي مي کنند.
اينکه خداوند بندگانش را از اين امر آگاه مي سازد چندين فايده وجود دارد:
1- حکمت الهي مقتضي آن است که مومن صادق و راستين از منافق دروغگو متمايز گردد.
2- خداوند متعال اين کارها را براي آنان مقدر مي نمايد، چون صلاح بندگان را مي خواهد، تا با اين مشکلات مقامشان بالا رود، و يقينشان کامل گردد، و گناهانشان پوشيده شود، و ايمانشان افزوده گردد.
وقتي که خداوند آنها را از اين امر آگاه ساخت، آنگونه که خداوند خبر داده پيش آمد، « قَالُوا هَذَا مَا وَعَدنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ، وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَمَا زَادَهُم إِلَّا إِيمَنَاَ وَتسلِيمَاَ» مومنان گفتند: « اين همان چيزي است که خداوند و پيامبرش به ما وعده داده بودند، و خدا و پيامبرش راست گفتند» ، و جز ايمان و تسليم شدن چيزي ديگر به آنها نيفزود.
3- خداوند آنها را از اين چيزها خبر داد تا محکم و استوار گردند، و هنگام پيش آمدن مصايب ثابت قدم و بردبار بوده، و  انتظار آمدن اين چيزها را داشته باشند تا تحمل آن برايشان آسان گردد و بر آنان سنگيني نکند، و به صبر و پرهيزگاري پناه ببرند. بنابراين فرمود: « وَإِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ» و اگر صبر کنيد و پرهيزگاري نماييد، يعني اگر بر آزمايش و امتحاني که در مالها و جان هايتان براي شما پيش آمده است، و بر اذيت و آزار ستمگران صبر کنيد، و پرهيزگار باشيد و هدفتان جلب رضاي خدا و نزديکي جستن به او باشد، و از حد شرع تجاوز نکنيد، و در جايي که نبايد صبر نمود و بايد از دشمنان خدا انتقام بگيريد، « فَإِنَّ ذَلِكَ مِنْ عَزْمِ الأُمُورِ» چنين کارهايي نشانه داشتن عزم و اراده آهنين است و بايد در آن رقابت صورت گيرد. و جز دارندگان اراده و همت هاي بلند به اين مقام نمي رسند. همانطور که خداوند متعال فرموده است: « وَمَا يلَقَّهَا إِلَّا الَّذينَ صَبَروُاُ وَمَا يلَقَّئهَا إِلاَّ ذُو حَظٍّ عَظِيمِ» و به اين مقام نمي رسند مگر کساني که شکيبايي کرده اند، و آن را دريافت  نمي کند مگر کسي که داراي سهم و نصيبي بزرگ باشد.وَإِذَ أَخَذَ اللّهُ مِيثَاقَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ لَتُبَيِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلاَ تَكْتُمُونَهُ فَنَبَذُوهُ وَرَاء ظُهُورِهِمْ وَاشْتَرَوْاْ بِهِ ثَمَناً قَلِيلاً فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُونَ ؛ خدا از اهل  کتاب  پيمان  گرفت  که  کتاب  خدا را براي  مردم  آشکار سازند، وپنهانش  مکنند ، ولي  آنها پس پشتش  افکندند و در مقابل  ، بهاي  اندکي   گرفتند چه  بد معامله اي  کردند.
لاَ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَفْرَحُونَ بِمَا أَتَواْ وَّيُحِبُّونَ أَن يُحْمَدُواْ بِمَا لَمْ يَفْعَلُواْ فَلاَ تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفَازَةٍ مِّنَ الْعَذَابِ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ، آنان  را که  از کارهايي  که  کرده  اند شادمان  شده  اند ، و دوست  دارند به   سبب  کارهاي  ناکرده  خويش  هم  مورد ستايش  قرار گيرند ، مپندار که  در  پناهگاهي  دور از عذاب  خدا باشند  برايشان  عذابي  دردآور مهياست.
ميثاق يعني پيمان سنگين و محکم و موکّد که خداوند آن را از کسي که به او کتاب بخشيده و به وي علم آموخته، گرفت است تا آنچه را که مردم به آن نياز دارند و خدا به او آموخته است، بيان دارد، و آن را از مردم پنهان نسازد، و بدان بخل نورزند، به ويژه وقتي که از او پرسيدند، و يا اينکه چيزي پيش آمد که ايجاب مي کرد آن را تبيين کند. پس هرکسي که علمي دارد بر او واجب است علم خود را بيان دارد و حق را از باطل روشن گرداند.
پس توفيق يافتگان اين وظيفه را به طور کامل انجا