نيکوکاران  را به  کردار نيکشان  پاداش
الَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ إِلَّا اللَّمَمَ إِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِ هُوَ أَعْلَمُ بِكُمْ إِذْ أَنشَأَكُم مِّنَ الْأَرْضِ وَإِذْ أَنتُمْ أَجِنَّةٌ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ فَلَا تُزَكُّوا أَنفُسَكُمْ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقَى کساني  که  از گناهان  بزرگ  و زشتيها اجتناب  مي  کنند جز آنکه  گناهي   کوچک از آنها سر زند بدانند که  آمرزش  پروردگار تو وسيع  است  و او به   شما ، آنگاه  که  از زمين  بيافريدتان  و آنگاه  که  در شکم  مادرتان  پنهان   بوديد ، آگاه  تر است   خويشتن  را بي  گناه  مدانيد  اوست  که  پرهيزگار  را بهتر مي  شناسد.
خداوند متعال خبر مي دهد که او فرمانرواي هستي است و در فرمانروايي و پادشاهي دنيا و آخرت تنها و يگانه است و همه آن چه که در آسمان ها و زمين است ملک خدا و از آن  او است. و او چون پادشاهي بزرگ در بندگانش تصّرف مي کند و تقدير او در آن ها نافذ است و شريعت او بر آن ها جاري مي شود و آن ها را امر مي نمايد و يا نهي مي  کند آنان را جزا مي دهد، به فرمانبردار پاداش مي دهد و گناهکار را کيفر مي دهد. « لِيَجْزِيَ الَّذِينَ أَسَاؤُوا بِمَا عَمِلُوا» تا کساني را که بد کرده اند به کيفر کارهاي بدي از قبيل کفر و ديگر گناهاني که انجام داده اند کيفر سخت بدهد. « وَيَجْزِيَ الَّذِينَ أَحْسَنُوا بِالْحُسْنَى» و به کساني که عبادت خداوند را به نيکويي انجام داده و با خلق خدا به نيکي رفتار کرده اند پاداش نيک بدهد. يعني حالت آن ها را در دنيا و آخرت نيک گرداند و بالاتر و بزرگ تر از اين خشنودي پرورگارشان ، و دست يابي به بهشت و نعمت هاي آن مي باشد.
سپس حالتشان را بيان کرد و فرمود:« الَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ» کساني که از گناهان کبيره و زشتي ها جز گناهان صغيره دوري مي گزينند. يعني واجباتي را انجام مي دهند که خداوند به انجام آن فرمان داده و ترک کردن آن از گناهان کبيره است. 
و گناهان کبيره از قبيل زنا، نوشيدن شراب، رباخواري، قتل و امثال آن از گناهان بزرگ را ترک مي نمايند و از آن دوري مي گزينند. « إِلَّا اللَّمَمَ» به جز گناهان کوچک که انجام دهنده آن بر آن اصرار نمي ورزد، و يا گناهاني که هر از چند گاهي بنده آن را انجام مي دهد و بسيار کم و به ندرت مرتکب آن ها مي شود. اين گناه طوري نيست که به محض  اين که بنده آن را انجام داد از زمره نيکوکاران خارج شود، چنين گناهاني اگر انجام داده شود و در ضمن آن واجبات به جاي آورده شود و در ضمن آن واجبات به جاي آورده شود و محرّمات ترک شوند تحت آمرزش خداوند قرار مي گيرند؛ آمرزشي که هر چيزي را فرا گرفته است . بنابراين فرمود:« إِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِ» بي گمان پروردگارت داراي آمرزش گسترده است و اگر آمرزش او نبود آبادي ها و مردم هلاک مي شدند.
و اگر گذشت و بردباري اش نبود آسمان روي زمين فرو مي افتاد و خداوند هيچ جانوري را روي زمين باقي نمي گذاشت. 
بنابراين پيامبر(ص) فرمود:« نمازهاي پنج گانه و هر جمعه و تا جمعه ديگر و هر رمضان تا رمضان ديگر، کفّاره گناهاني هستند که ميان آن دو  اتّفاق مي افتند به شرطي که از گناهان کبيره پرهيز شود».« هُوَ أَعْلَمُ بِكُمْ إِذْ أَنشَأَكُم مِّنَ الْأَرْضِ وَإِذْ أَنتُمْ أَجِنَّةٌ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ» خداوند متعال به حالات شما و به ضعفي که شما را بر آن سرشته است و اين که در انجام بسياري از فرمان هاي او سستي مي ورزيد و انگيزه هاي فراواني که براي انجام کارهاي حرام در وجود شما است.
و گناهان و جاذبه هاي زيادي که دارند و موانع قوي در برابر آن نداريد آگاه تر است. و ضعف در شما مشاهده مي شود، از زماني که خداوند شما را از زمين پديد آورد و آن گاه که در شکم مادرانتان بوديد همواره ضعيف و ناتوان هستيد، گرچه خداوند نيرويي در شما به وجود آورده که شما را بر انجام آن چه بدان دستور داده است کمک مي نمايد، ولي همواره ضعيف و ناتوان هستيد.
پس، از آنجا که خداوند به اين حالات شما آگاه است حکمت الهي و کَرَم ربّاني اقتضا نموده تا شما را غرق رحمت و آمرزش و عفو خويش گرداند و با احسان خود شما را بپوشاند و گناهان را از شما دور کند. به خصوص اگر بنده در همه اوقات به دنبال خشنودي پروردگارش باشد و در اکثر اوقات بکوشد تا کارهايي انجام دهد که او را به پروردگارش نزديک نمايد و از گناهان بگريزد؛ گناهاني که پروردگارش را از او ناخشنود مي گرداند. 
امّا گاهي گناهاني از آدمي سر مي زنند پس خداوندت بخشنده ترين بخشندگان است و نسبت به بندگانش از مادر به فرزندش مهربانتر است. پس قطعا چنين فردي همواره به آمرزش پروردگارش نزديک است و خداوند همواره او را اجابت مي کند. بنابراين فرمود:« فَلَا تُزَكُّوا أَنفُسَكُمْم پس، از پاک بودن خود سخن مگوييد.
يعني با ستودن خويش نزد مردم از پاکيزگي خود سخن مگوييد.« هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقَى» خداوند به پرهيزگاران داناتر است، چون تقوي و پرهيزگاري در قلب جاي دارد و خداوند از قلب آگاه است و مطلع است و انسان را طبق نيکي و پرهيزگاري که در دل دارد جزا مي دهد. و مردم هيچ چيزي از عذاب خدا را از شما دور نمي کنند.أَفَرَأَيْتَ الَّذِي تَوَلَّى آيا آن  را که  از تو رويگردان  شد ديدي  ?
وَأَعْطَى قَلِيلًا وَأَكْدَى اندک  مي  بخشيد و در انفاق  بخل  مي  ورزيد
أَعِندَهُ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرَى آيا علم  غيب  دارد و مي  بيند، ?
أَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِي صُحُفِ مُوسَى يا از آنچه  در صحيفه  هاي  موسي  آمده  بي  خبر مانده  است  ?
وَإِبْرَاهِيمَ الَّذِي وَفَّى يا از ابراهيم  ، که  حق  رسالت  را ادا کرد ?
أَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى که  هيچ  کس  بار گناه  ديگري  را بر ندارد ?
وَأَن لَّيْسَ لِلْإِنسَانِ إِلَّا مَا سَعَى و اينکه  : براي  مردم  پاداشي  جز آنچه  خود کرده  اند نيست  ?
وَأَنَّ سَعْيَهُ سَوْفَ يُرَى و زودا که  کوشش  او در نظر آيد
ثُمَّ يُجْزَاهُ الْجَزَاء الْأَوْفَى سپس  به  او پاداشي  تمام  دهند
وَأَنَّ إِلَى رَبِّكَ الْمُنتَهَى و پايان  راه  همه  ، پروردگار توست
وَأَنَّهُ هُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَى و اوست  که  مي  خنداند و مي  گرياند
وَأَنَّهُ هُوَ أَمَاتَ وَأَحْيَا و اوست  که  مي  ميراند و زنده  مي  کند
وَأَنَّهُ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْأُنثَى و اوست  که  جفتهاي  نر و ماده  را آفريده  است  ،
مِن نُّطْفَةٍ إِذَا تُمْنَى از نطفه  ، آنگاه  که  در، رحم  ريخته  مي  شود
وَأَنَّ عَلَيْهِ النَّشْأَةَ الْأُخْرَى و بر خداوند است  که  آن  را بار ديگر زنده  کند
وَأَنَّهُ هُوَ أَغْنَى وَأَقْنَى و اوست  که  بي  نياز کند و روزي  دهد
وَأَنَّهُ هُوَ رَبُّ الشِّعْرَى و اوست  پروردگار ستاره  شعري
وَأَنَّهُ أَهْلَكَ عَادًا الْأُولَى و اوست  که  عاد ، آن  قوم  پيشين  را هلاک  کرد ،
وَثَمُودَ فَمَا أَ